D019930
is part of: Joods Museum
has met: Tijn, Gertrude van (1891-1974)
subject: Wehrmacht
has met: Sternberg, Regina (1920-1945)
has met: Ollendorf, Wolfgang Walter (1910-1941)
subject: landmijn
subject: Dachau
subject: Westerweelgroep
subject: Oranjezon
alternative: D019930: Dagboek (handgeschreven, met tekeningen geïllustreerd) van Paul Schwarzschild, dat hij schreef vanaf 11 november 1938 to [...]
has met: Cahn, Josef
subject: begrafenis
subject: Bergen op Zoom
subject: distributiekaart
subject: edelsmid
subject: München
subject: Essen
subject: Duitse joden
subject: Palestina-pioniers
has met: Reilinger, Kurt (1917-1945)
subject: schuilnaam
subject: Brussel
has met: Rosenberg, William (1882)
subject: SS
subject: Parijs
subject: Bomb Disposal
has met: Schwarzschild, Paul Guenter (1920-1999)
creator: Schwarzschild, Paul Günther (auteur)
has met: Steinhardt, Horst (1924-1942)
subject: geldzuivering
subject: Prinses Irene Brigade
type: ProvidedCHO
has met: Augapfel, Gideon (1921-1941)
references: https://www.anderetijden.nl/aflevering/355/Mijnen-ruimen
has met: Abraham, Ferdinand (1897-1943)
has met: Cohen, Rudolf (1889-1945)
subject: leger
subject: Vught (concentratiekamp)
subject: egodocument
has met: Scheick, Cornelis (1919-1945)
has met: Höxter-Rolef, Frieda (1896-1943)
has met: Höxter, Günther (1925-1942)
has met: Steinhardt, Josef
subject: ex libris
has met: Höxter, Sally (1883-1943)
has met: Katznelson, Mosjé
subject: Wuppertal
subject: statenloze joden
subject: trouwkaart
has met: Gumpertz, ..
subject: plattegrond
subject: Walcheren
has met: Schwarzschild-Rosenberg, Ingeborg Rosa (1923-2010)
subject: Kristallnacht
description: Dagboek (handgeschreven, met tekeningen geïllustreerd) van Paul Schwarzschild, dat hij schreef vanaf 11 november 1938 tot 8 december 1946
subject: naturalisatie
subject: vluchteling
subject: huwelijksdag
subject: arrestatie
subject: onderduik
subject: tekening
subject: loonzakje
subject: emigratie
date: 1938=1946
has met: Jany, Werner (1918-1941)
has met: Mehler, Max (1910-1941)
subject: Koninklijke Militaire Academie
subject: Joodse Raad
subject: Tweede Wereldoorlog
subject: meidagen
subject: Werkdorp Wieringermeer
subject: landbouw
subject: Dortmund
subject: Breda
has met: Nossek, Ruth (1919-1942)
subject: kampnummer
subject: persoonsbewijs
subject: Duisburg

Höxter, Sally (1883-1943)
is related to: http://www.joodsmonument.nl/523013
type: Agent
biographical information: Sally Höxter (Frielendorf, 10 februari 1883 - Auschwitz, 17 september 1943) --- ---

Schwarzschild, Paul Günther (auteur)
profession or occupation: auteur
type: Agent

Wehrmacht
note: De Deutsche Wehrmacht of kortweg Wehrmacht was de benaming voor de Duitse strijdkrachten zoals die vanaf 1935 tot 1945 onder politieke leiding van Adolf Hitler zijn opgebouwd in het Derde Rijk. Voordien, tijdens de Weimar Republiek, waren de Duitse strijdkrachten bekend als de Reichswehr. In 1955 werd de Bundeswehr gevormd.
type: Concept

Essen
type: Concept

schuilnaam
type: Concept

Jany, Werner (1918-1941)
type: Agent
is related to: http://www.joodsmonument.nl/547622
biographical information: Werner Jany (Breslau, 16 augustus 1918 - Mauthausen, 16 september 1941)

Schwarzschild-Rosenberg, Ingeborg Rosa (1923-2010)
biographical information: Ingeborg Rosa Schwarzschild-Rosenberg (Amsterdam, 6 maart 1923 - Amsterdam, 27 juli 2010), dochter van William Rosenberg (Rodewald, 3 november 1882 - Amsterdam, 12 maart 1954) en Emilie Luise Rosenberg-Tannigel (Weidich, 17 mei 1883 - Amsterdam, 20 december 1966), trouwde op 15 augustus 1945 met Paul Günther Schwarzschild (Essen, 9 juli 1920 - Amsterdam, 2 juli 1999) te Amsterdam.
type: Agent

Bomb Disposal
type: Concept

Steinhardt, Josef
type: Agent

Höxter-Rolef, Frieda (1896-1943)
type: Agent
biographical information: Frieda Höxter-Rolef (Euskirchen, 25 maart 1896 - Auschwitz, 17 september 1943) --- ---
is related to: http://www.joodsmonument.nl/523012

Höxter, Günther (1925-1942)
biographical information: Günther Höxter (Bebra, 5 mei 1925 - Auschwitz, 2 september 1942)
type: Agent
is related to: http://www.joodsmonument.nl/547494

Steinhardt, Horst (1924-1942)
type: Agent
is related to: http://www.joodsmonument.nl/547538
biographical information: Horst Steinhardt (Berlijn, 27 juli 1924 - Auschwitz, 30 september 1942)

Duisburg
type: Concept

D019930
object: http://data.jck.nl/thumbnail/jck/joods-historisch/d757/757ND019930_002/2000
type: Aggregation
is shown by: http://data.jck.nl/thumbnail/jck/joods-historisch/d757/757ND019930_002/2000
rights: http://rightsstatements.org/vocab/CNE/1.0/
aggregates: BrabantCloudResource
  collection: Documenten
  technique: handgeschreven & getekend
  collection part: Documenten
  object number: D019930
  place: Breda
  object soort: dagboek
aggregates: DelvingResource
  dimension: hoogte: 32.4 cm
  allow deep zoom: true
  public: true
  featured: false
  dimension: breedte: 20.8 cm
  allow linked open data: true
  allow source download: false
  full text: Paul Günther Schwarzschild begon in september 1945 in Breda met het samenstellen van dit 'dagboek' aan de hand van zijn agenda's en kalenders. Vanaf zijn huwelijk met Inge Rosenberg op 15 augustus 1945 is het als echt dagboek geschreven. --- Bij de tekst heeft hij eigen tekeningen in kleur en zwart-wit gemaakt, verder artikelen uit tijdschriften/kranten erbij geplakt, soms ook een fotootje. Op de eerste bladzijde een ex libris. --- Korte inhoud in trefwoorden: --- - beschrijving 'Reichskristallnacht' in Essen (D.), arrestatie, vader in Wuppertal, met trein vanaf Essen met andere Joden via Duisburg naar concentratiekamp Dachau --- - in Dachau (15 november 1938) in barak met ca. 800 personen (zie tekeningen, ook plattegrond van het kamp). Hij kreeg nummer 30124. --- - op 3 december 1938 werd hij ontslagen uit Dachau en kwam via München terug in Essen. Vader in gevangenis Wuppertal, maar vanwege zijn leeftijd niet weggestuurd. --- - op 6 december 1938 vertrekt Paul uit Essen naar Nederland, vader begeleidt hem tot de grens --- - in Nederland komt hij in het werkdorp Wieringermeer terecht, waar hij cursussen volgt voor het boerenwerk, concerten bijwoont en kennissen uit Duitsland ontmoet. --- - op 1 september 1939 begint de oorlog; op 10 mei 1940 ziet hij tijdens het melken de Duitse vliegtuigen --- - op 15 mei 1940 houdt Mosjé Katznelson een toespraak --- - 20 maart 1941 is zijn laatste dag in het Werkdorp; hij krijgt een kamertje bij de familie Höxter in Amsterdam --- - vanaf juni 1941 gaat hij in Amsterdam naar school in gebouw "de Leeuw" in de Valkenburgerstraat --- - hij leert Inge Rosenberg kennen --- - op 22 juni 1941 valt Hitler de Sovjet-Unie aan --- - in de winter van 1941 werkt Günther bij een bloemisterij in Amstelveen. Eten doet hij in pension Abraham in de Jekerstraat 5 huis --- - mei/juni 1942 ziekte van Meunière --- - op 8 juli 1942 oproep voor 'Arbeitseinsatz', dr. Hertzberger verklaart hem ziek; Ruth Nossek wil met hem trouwen om zo te verhinderen dat …
aggregated CHO: D019930

Tweede Wereldoorlog
type: Concept

Vught (concentratiekamp)
type: Concept
note: In 'Konzentrationslager Herzogenbusch', zoals het kamp Vught officieel heette, hebben vanaf 1942 tot september 1944 ruim 30.000 gevangen gezeten, waaronder 15.000 joden. Er was een werkplaats van Philips, waar knijpkatten en buizenradio's werden gemaakt. Voor 600 joden betekende dit geruime tijd uitstel van verdere deportatie. Enige honderden gevangenen kwamen om in Vught. De meesten werden doorgestuurd - in eerste instantie naar Westerbork. Berucht zijn de twee 'kindertransporten' uit juni 1943, waarmee 1269 joodse kinderen uit Vught, via Westerbork, naar Sobibor werden vervoerd waar zij direct werden omgebracht. Kamp Vught viel onder bevel van het SS-hoofdkantoor in Berlijn.

vluchteling
type: Concept

Joodse Raad
type: Concept
note: De Joodse Raad werd op last van de Duitse bezetter in februari 1941 opgericht als organisatie die de Joodse gemeenschap in Nederland moest besturen. Diamantair Abraham Asscher en professor David Cohen werden de voorzitters. De raad heette 'Joodse Raad voor Amsterdam' maar kreeg al snel de bevoegdheid over geheel Joods Nederland. Via de raad gaf de bezetter bevelen door aan de Joodse gemeenschap en haar leiders. Zo werd de Joodse Raad het doorgeefluik van de anti-Joodse maatregelen. In september 1943 werd de leiding zelf naar het concentratiekamp Westerbork afgevoerd, en werd de raad ontbonden.

trouwkaart
type: Concept

Abraham, Ferdinand (1897-1943)
is related to: http://www.joodsmonument.nl/199368
type: Agent
biographical information: Ferdinand Abraham (Brandoberndorf, 30 augustus 1897 – Sobibor, 23 juli 1943)

leger
type: Concept

persoonsbewijs
type: Concept
note: Vanaf 1941 werd het persoonsbewijs, waarop naam, partner, adres en godsdienst vermeld stonden,voor alle Nederlanders, ouder dan 14 jaar, verplicht. Aan het persoonsbewijs was de distributiestamkaart gekoppeld, waarmee men bonnen voor (onder andere) levensmiddelen kon krijgen. De basis voor de persoonsbewijzen was de persoonskaart, die in de bevolkingsregisters werd bijgehouden. Joden moesten zich na 27 januari 1941 bij hun gemeente aanmelden als jood. Zij kregen de letter 'J' gestempeld in hun persoonsbewijs. Omdat het systeem van de persoonskaarten en persoonsbewijzen de registratie en vervolging van joden in Nederland gemakkelijk maakte, zijn door het verzet plannen gemaakt om de bevolkingsregisters te vernietigen. Enkele daarvan zijn uitgevoerd, de bekendste daarvan was de aanslag op het Amsterdams bevolkingsregister aan de Plantage Kerklaan op 27 maart 1943.

Augapfel, Gideon (1921-1941)
is related to: http://www.joodsmonument.nl/547576
biographical information: Gideon Augapfel (Wenen, 4 maart 1921 - Mauthausen, 22 september 1941)
type: Agent

Ollendorf, Wolfgang Walter (1910-1941)
type: Agent
is related to: http://www.joodsmonument.nl/547583
biographical information: Wolfgang Walter Ollendorf (Breslau, 27 april 1910 - Mauthausen, 27 augustus 1941)

geldzuivering
type: Concept

edelsmid
type: Concept

Mehler, Max (1910-1941)
type: Agent
biographical information: Max Mehler (Stanislawow, 21 maart 1910 - Mauthausen, 17 september 1941)
is related to: http://www.joodsmonument.nl/547592

Bergen op Zoom
type: Concept

Cohen, Rudolf (1889-1945)
is related to: http://www.joodsmonument.nl/462748
type: Agent
biographical information: Rudolf (Ru) Cohen (Deventer, 27 juli 1889 - Bergen-Belsen, 27 februari 1945), woonde in 1941 met zijn vrouw Eva Cohen-Königsberger (Amsterdam, 17 november 1891 - Bergen-Belsen, 26 oktober 1944) en hun drie kinderen (onder wie Rachel Rita Cohen (Deventer, 16 juni 1925 - Auschwitz, 22 oktober 1943) ) in de Sandrasteeg 5 in Deventer. Cohen was voorzitter van de Joodse Centrale voor Beroepsopleiding (JCB) en initiatiefnemer van de Hachsharah (de voorbereiding op vertrek naar Israel) in Nederland, en secretaris van de Hachsjara-raad van de JCB. Ru Cohen was de broer van David Cohen, een van de twee voorzitters van de Joodse Raad.

München
type: Concept

Sternberg, Regina (1920-1945)
biographical information: Regina Sternberg (Wenen, 23 maart 1920 - Bergen-Belsen, 31 mei 1945)
is related to: http://www.joodsmonument.nl/547535
type: Agent

Tijn, Gertrude van (1891-1974)
type: Agent

757ND019930 003
allow deep zoom: true

huwelijksdag
type: Concept

Breda
type: Concept

Brussel
type: Concept

arrestatie
type: Concept

Reilinger, Kurt (1917-1945)
type: Agent
biographical information: Kurt Reilinger (Gemeente niet bekend, 5 december 1917 - Gemeente niet bekend, 17 september 1945)

onderduik
type: Concept

757ND019930 002.jpg
thumb large: http://data.jck.nl/thumbnail/jck/joods-historisch/d757/757ND019930_002/2000
resource sort order: 1
allow source download: true
source download: http://data.jck.nl/thumbnail/jck/joods-historisch/d757/757ND019930_002/2000
deep zoom url: https://data.jck.nl/deepzoom/jck/joods-historisch/d757/757ND019930_002.tif.dzi
allow deep zoom: true
thumb small: http://data.jck.nl/thumbnail/jck/joods-historisch/d757/757ND019930_002/500

loonzakje
type: Concept

757ND019930 004.jpg
deep zoom url: https://data.jck.nl/deepzoom/jck/joods-historisch/d757/757ND019930_004.tif.dzi
allow deep zoom: true
thumb large: http://data.jck.nl/thumbnail/jck/joods-historisch/d757/757ND019930_004/2000
source download: http://data.jck.nl/thumbnail/jck/joods-historisch/d757/757ND019930_004/2000
resource sort order: 3
thumb small: http://data.jck.nl/thumbnail/jck/joods-historisch/d757/757ND019930_004/500
allow source download: true

kampnummer
type: Concept

Scheick, Cornelis (1919-1945)
type: Agent
biographical information: Cornelis Scheick werd op 9 februari 1919 in Amsterdam geboren. Hij overleed tijdens het onschadelijk maken van mijnen op 16 februari 1945 in Turnhout en is later op het ereveld in Loenen (her)begraven. Hij had als sergeant-majoor in 1945 in Bergen op Zoom het bevel over het ruimen van mijnen en explosieven. In 2012 werd een kazerne van de Explosieven Opruim Dienst (EOD) naar hem genoemd.

Westerweelgroep
type: Concept

landbouw
type: Concept

ex libris
type: Concept

landmijn
type: Concept

Gumpertz, ..
type: Agent

757ND019930 003.jpg
thumb large: http://data.jck.nl/thumbnail/jck/joods-historisch/d757/757ND019930_003/2000
deep zoom url: https://data.jck.nl/deepzoom/jck/joods-historisch/d757/757ND019930_003.tif.dzi
allow deep zoom: true
thumb small: http://data.jck.nl/thumbnail/jck/joods-historisch/d757/757ND019930_003/500
allow source download: true
resource sort order: 2
source download: http://data.jck.nl/thumbnail/jck/joods-historisch/d757/757ND019930_003/2000

Nossek, Ruth (1919-1942)
is related to: http://www.joodsmonument.nl/121428
type: Agent
biographical information: Ruth Nossek (Gniezno, 20 september 1919 – Auschwitz, 30 september 1942)

begrafenis
type: Concept

Dachau
note: Dachau was het eerste grootschalig opgezette nazi-concentratiekamp, gelegen ten oosten van de Zuid-Duitse stad Dachau, ongeveer 20 km ten noordwesten van München, de hoofdstad van de nazibeweging. Het kamp werd door Heinrich Himmler opgericht op het terrein van een voormalige munitiefabriek. Aanvankelijk was Dachau bedoeld voor de politieke tegenstanders van het nazi-regime, die er onderdrukt, gemarteld en vermoord werden. Het diende als voorbeeldkamp en als afschrikking voor politiek andersdenkenden en het ontwikkelde zich als prototype voor nieuwe concentratiekampen. Na de liquidatie van de SA liet Himmler het kamp vergroten door een nieuwe gevangenis te buwen, grnezend aan de voormalige munitiefabriek. Dachau was als zodanig geen vernietigingskamp, maar het principe was er ‘vernietiging door arbeid’; gevangenen moesten er zoveel werken en kregen zo weinig te eten, dat ze na bepaalde tijd zouden sterven. Het kamp was in gebruik van 22 maart 1933 tot aan de bevrijding door Amerikaanse troepen op 29 april 1945 en het was tijdens deze twaalf jaar voortdurend overbevolkt. Meer dan 206.000 mensen hebben er gevangen gezeten, waaronder meer dan 2000 Nederlanders. Zeker 41.500 gevangenen vonden er de dood.
type: Concept

meidagen
type: Concept

Oranjezon
type: Concept
note: Kamp Oranjezon op Walcheren. Na de oorlog werden hier Duitse krijgsgevangen ingezet om mijnen te ruimen.

Prinses Irene Brigade
note: De Koninklijke Nederlandse Brigade 'Prinses Irene', opgericht in januari 1941, kwam voort uit Nederlandse troepen die in mei 1940 konden ontkomen en bestond verder nog uit Engelandvaarders en enkele Nederlanders in het buitenland die bij de brigade hun dienstplicht vervulden. Zij werd in juli 1945 ontbonden.
type: Concept

Rosenberg, William (1882)
type: Agent

SS
type: Concept
note: Het officiële partijleger van de NSDAP, de Duitse Nationaal-Socialistische partij. SS stond voor 'Schutzstaffel', bewakingseenheid. Heinrich Himmler stond aan het hoofd van de SS, in Nederland had Hanns Albin Rauter de leiding.

Cahn, Josef
type: Agent

tekening
type: Concept

757ND019930 004
allow deep zoom: true

Palestina-pioniers
type: Concept

emigratie
type: Concept

plattegrond
type: Concept

Duitse joden
type: Concept

Katznelson, Mosjé
type: Agent

Dortmund
type: Concept

naturalisatie
type: Concept

egodocument
type: Concept

distributiekaart
note: Met een distributiekaart (ook: distributiestamkaart) kon men bonnen voor schaarse artikelen, waaronder levensmiddelen (brood, suiker, enzovoort), maar ook bijvoorbeeld schoenen e.d. krijgen. Deze kaart was gekoppeld aan het persoonsbewijs, welke vanaf 1941 voor iedereen, ouder dan 14 jaar, verplicht was. Omdat de kaart fraudegevoelig bleek is zij vervangen door een nieuwe distributiekaart, de zogenaamde Tweede Kaart. Dit werd op de persoonskaart aangetekend als: TD.
type: Concept

statenloze joden
note: Na de bevrijding liet het Militair Gezag weten dat de joden, die uit nationaal-socialistisch Duitsland waren gevlucht en door Hitler vervolgens statenloos waren verklaard, volgens de Nederlandse Minister van Justitie 'Duitsers gebleven' waren. Hiermee werden deze joden door de Nederlandse regering niet alleen tot Duitser verklaard, maar daarmee ook tot 'vijandelijke personen'. Zo werden joden, die in Bergen-Belsen gevangen hadden gezeten en terug wilden keren naar hun huizen in Nederland, bij de grens als vijandelijke personen aangehouden. Overlevenden uit Bergen-Belsen, zoals Jüdenalteste Joseph (Jupp) Weiss, die in Tröbitz was bevrijd, werden opgesloten in een interneringskamp samen met N.S.B.-ers en S.S.-ers.
type: Concept

Parijs
type: Concept

Schwarzschild, Paul Guenter (1920-1999)
type: Agent
biographical information: Paul Günter Schwarzschild (Essen, 9 juli 1920 - Amsterdam, 2 juli 1999) was een zoon van Willi Schwarzschild (Delkenheim, 23 augustus 1880 - Auschwitz, 8 mei 1945) en Else Schwarzschild-Cahn (Witten, 4 januari 1894 - Auschwitz, 8 mei 1945). Paul Schwarzschild kwam als vluchteling uit Duitsland eind 1938 naar Nederland en woonde en werkte van 7 december 1938 t/m 21 maart 1941 in het Joodse Werkdorp Wieringermeer. Van eind 1944 tot mei 1946 werkte hij bij Bomb Disposal (Explosieven Opruimingsdienst). Hij trouwde op 15 augustus 1945 met Ingeborg Rosa Rosenberg.

757ND019930 002
allow deep zoom: true

Werkdorp Wieringermeer
type: Concept

Wuppertal
type: Concept

Walcheren
type: Concept

Kristallnacht
type: Concept

Koninklijke Militaire Academie
type: Concept